Dikkat, öğrenme sırasında hangi bilgiye yöneldiğimizle ilgilidir; başarı ise bilgi, beceri, çalışma koşulları ve değerlendirme biçimiyle birlikte ele alınır. Sessizce oturan bir öğrencinin öğrendiği, hareket eden öğrencinin öğrenmediği sonucuna varılamaz. Öğretmenin inceleyebileceği şey, öğrencinin göreve nasıl başladığı ve hangi ürünü oluşturduğudur.
Odaklanma ile öğrenmeyi ayırmak
Bir öğrenci metne uzun süre bakıp ana düşünceyi çıkaramayabilir. Başka biri kısa süre çalışıp gerekçeli bir yanıt verebilir. Bu nedenle yalnız masada geçirilen süreyi artırmaya çalışmak yerine görevde hangi bilginin kullanıldığını kontrol edin. EEF, öğrencinin planlama, izleme ve değerlendirme stratejilerini ders içeriği içinde öğrenmesini; öğretmenin de düşünmesini seslendirmesini önerir. Kaynak.
Bir paragraf sorusunda öğretmen modeli
Ortaokulda yaklaşık 15 dakikalık bir çalışma için kısa bir paragraf seçin. İlk üç dakikada öğretmen “Önce sorunun ne istediğini okuyorum. Örnekleri ayrı, yazarın savunduğu düşünceyi ayrı işaretleyeceğim” diyerek bir örneği çözer. Sonraki beş dakikada öğrenciler benzer bir paragrafta iki işaret ve tek cümlelik gerekçe üretir. Kalan sürede iki farklı gerekçe karşılaştırılır ve bir yanıt düzeltilir.
Örnek öğrenci “En uzun cümle ana düşüncedir” diyebilir. Öğretmen, “Uzunluğu değil diğer cümlelerin onu açıklayıp açıklamadığını kontrol edelim” karşılığını verir. Böylece dikkat çağrısı, belirli bir kontrol davranışına dönüşür.
Çalışma ürünüyle izlem
| Önce | Çalışırken | Sonunda |
|---|---|---|
| Ne arayacağım? | Hangi işareti kullanıyorum? | Yanıtımı hangi cümle destekliyor? |
| Ana düşünce | Örnekleri ayrı çizdim. | İkinci cümleyi seçtim; kalanları açıklıyor. |
Ertesi derste aynı stratejiyi yeni bir metne taşıyıp taşıyamadığına bakın. Doğru yanıt verip gerekçe kuramıyorsa modellemeyi tekrarlayın; gerekçesi uygunsa yalnız daha uzun çalışmasını istemeyin. Okuma güçlüğünde metni sesli sunabilir, yönergeyi kısaltabilir veya yanıtı sözlü alabilirsiniz.
Dikkat güçlüğü ne zaman ayrıca ele alınmalı?
Kalıcı ve farklı ortamlarda görülen güçlüklerde öğrenci ve aileyle görüşüp uygun değerlendirmeye yönelin. Tek ders gözlemi veya bir bilgisayar testinin sonucu tek başına tanı değildir. Buradaki çizelge öğrenme sürecinin izlenecek yönlerinden biridir; klinik dikkat testi ve başarı garantisi olarak kullanılmaz.
İlgili okuma: SMART Yöntemi Nedir? Örneklerle SMART Yöntemini Keşfedin.
